U bent hier

Warmtepompen

Er bestaat een bron van thermische energie in de lucht, in het water en in de bodem, die gratis en hernieuwbaar is. Door middel van een warmtepomp kan die energiebron worden benut om een gebouw of sanitair water te verwarmen, of om de omgevingslucht te koelen. Maar een warmtepomp heeft voor haar werking zelf energie nodig. U moet er daarom zeker van zijn dat de winst hoger zal uitvallen dan de uitgave. Een warmtepomp is dus bijzonder interessant voor gebouwen met heel hoge energieprestaties. Meer nog dan voor gelijk welke andere hernieuwbare technologie, moet u de specifieke kenmerken van uw project goed analyseren voordat u een beslissing neemt.

Hoe werkt het?

Een warmtepomp werkt volgens hetzelfde principe als een koelkast, die de warmte binnen het toestel opvangt om ze naar buiten af te voeren. Bij gebruik als verwarming vangt de warmtepomp de warmte buiten het verwarmde volume van het gebouw op (in de lucht, in het water of in de bodem) en voert ze weer naar binnen. Maar daar houdt de vergelijking op, want een warmtepomp is niet louter een toestel dat wordt aangesloten, maar een volledige installatie. 

Lucht, water of bodem

Een luchtthermische warmtepomp vangt de thermische energie in de buitenlucht op. In België is het klimaat gematigd en kunnen met dat systeem goede prestaties worden behaald. Een hydrothermische warmtepomp is complexer, want dan moet u toegang hebben tot een waterlaag, een vijver of een rivier, moet het debiet voldoende zijn en moet de kwaliteit van het water geschikt zijn. Een geothermische warmtepomp maakt gebruik van de thermische energie in de bodem, die het hele jaar door vrij constant blijft. Maar voor dat type warmtepomp is ruimte nodig voor horizontale warmtewinning of zijn boringen vereist voor verticale warmtewinning. 

Controleer de prestaties

Een warmtepomp verbruikt in elk geval energie voor zijn werking. Dat kan gas of elektriciteit zijn. Een warmtepomp is dus alleen interessant als het primaire energieverbruik van de pomp ruimschoots gecompenseerd wordt door de hoeveelheid warmte die ze overdraagt. De efficiëntie van een warmtepomp wordt gemeten aan de hand van een seizoensprestatiecoëfficiënt die bestaat uit de ratio van de geproduceerde energie en de energie die nodig is voor de werking. Zo is een elektrische warmtepomp pas efficiënt en interessant voor het leefmilieu als de gemiddelde prestatiecoëfficiënt voor het stookseizoen ten minste gelijk is aan 2.6: d.w.z. dat de pomp ten minste 2.6 kWh warmte produceert voor 1 kWh verbruikte elektriciteit. Het is dus interessant om een warmtepomp te combineren met een productiesysteem van groene elektriciteit, zoals fotovoltaïsche zonnepanelen.

Meer weten over fotovoltaïsche zonnepanelen

Vooral aan te raden voor gebouwen met goede energieprestaties

De warmtepomp levert alleen goede prestaties als het verschil tussen de temperatuur van de warmtebron (wat men de 'koude bron' noemt) en de warmteverdeler in het gebouw (zogenaamde 'warme bron'), zo klein mogelijk is. Voordat u in een energiesysteem investeert dat hogere prestaties levert, is het altijd beter om na te gaan of de energiebehoeften van het gebouw geoptimaliseerd zijn. Want als u een warmtepomp installeert en later bijvoorbeeld plant om uw gebouw te isoleren, dan zal de warmtepomp niet meer efficiënt werken.

Beoordeel de situatie

Verwarming, warm water en bijkomend ook koeling: de warmtepomp heeft verschillende gebruiksmogelijkheden en er bestaan verschillende technologieën. Warmtepompen kunnen over het algemeen makkelijker worden geïnstalleerd bij nieuwbouw of zware renovatie. Het systeem is dus niet voor alle gebouwen en alle situaties geschikt: het is belangrijk om uw project goed in te schatten en na te gaan of een warmtepomp relevant is. Bent u een professional uit de bouwsector of betreft uw project een gebouw uit de tertiaire sector of collectieve woningen, dan kunt u rekenen op het advies van de Facilitator Duurzame Gebouwen.

Verneem meer over het ontwerp van een project met warmtepomp en over de verschillende mogelijke technische oplossingen in de Gids duurzame gebouwen.

Bereid de installatie zorgvuldig voor

Een warmtepomp is een volledig systeem dat niet overhaast mag worden geïnstalleerd. Kies een deskundige installateur en eis een nauwkeurige offerte.

Meer weten over de installatie van een warmtepomp

Geniet financiële steun

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest kent financiële steun toe om de installatie aan te moedigen van warmtepompsystemen, die momenteel uitsluitend bestemd zijn voor de productie van verwarming en/of warm water. Die steun kan tot 50% van de installatiekost dekken.

Meer weten over financiële steun (ook voor ondernemingen)

Ontdek enkele succes stories 

Datum van de update: 01/12/2016